Püskürtme Beton


Ülkemizde 1970 lerde kuru sistem püskürtme beton ile başlayan ve gelişen yer altı tahkimatı son 20 yılda “global tünelcilik kavramı”na paralel olarak önemli değişim ve gelişmeler göstermiştir. Bu süre içinde zemin mekaniğine uygun yeraltı yapılarında gelişmiş kazı yöntemleri ve yüksek performanslı beton destekleme sistemlerinin kullanılmasının önemi artmıştır
Özellikle yeraltı yapılaşmalarının hızlanması , güvenli ekonomik ve uzun ömürlü yapısal destekleme sistemleri arayışı, ileri teknolojinin kullanılmasını zorunlu kılmaktadır. Yeraltı mühendislik projelerinde efektif kırma ,kesme, ve parçalama yöntemleri ile oluşturulan yeraltı açıklıklarının geçici ve kalıcı duraylığının sağlanması disiplinler arası bir çalışma gerektirmektedir.
Zemin yapısı ile jeoloji mühendisliğini ; kayaçların petrografik yapısı , delinebilirlik ve aşındırıcılık özellikleri İle maden mühendisliğini; Mekanize Tünel açma ve püskürtme beton robotları ile makine mühendisliğini; kazılan formasyonun jeolojik özelliklerine göre kullanılan kimyasalların miktar ve çeşitliliği ile de malzeme mühendisliğini ilgilendirmektedir.
Neticede projelendirme ve yapım sürecinde toplam çözüm anlayışını benimseyen bir “global tünelcilik kavramı” gündemdedir.
İşte “Yeraltı Teknolojileri – Underground Technology Group (UTG) bu bağlamda oluşturulan çalışma anlayışının ürünüdür

İksa


İKSA
Yeraltı suyu bulunmayan kuru zeminlerde ya da kendini tutamayan gevşek zeminlerde kaymayı önlemek için yapılan işleme “iksa” denilmektedir. İksa yapımında çeşitli boyutlarda ahşap kereste kullanılır bunlar:
* Kazık – Kare kesitli olanlar 8×8, 16×16 cm., dairesel kesitli olanlar Ø 10-15 cm. arasındadır
* Kalas – 3-5 cm. kalınlığında 15-30 cm. genişliğinde ve 2.00-6.00 m. boyunda elemanlardır.
* Destek Dikmesi – 8×8 ile 24×24 cm. enkesitinde ve 2.00- 6.00 m. boyunda elemanlardır.
* Payanda ve Yastık – 12×12 ile 30×30 cm. kare enkesitli veya Ø 15-30 cm. dairesel kesitli 2.00-6.00 m. boyunda elemanlardır.
* Destek Kirişi – 8×8 ile 12×30 cm. enkesitli 2.00-6.00 m. boyunda elemanlardır.
* Destek Gergisi -Aynen Destek Dikmesi elemanlarından yapılabilirler.
Basit Kanallarda İksa
Bu iksa türü genellikle derinliği ve akıcılığı az olan ve düşey olarak 1.00-2.00 m. aralıklarla kalasların çukur yanlarına desteklerle sıkıştırılması yoluyla uygulanan boru, kanalizasyon ve tesisat kanalları için uygulanır. Seyrek ve sık kalas aralıklı basit kanal iksası olmak üzere iki tipi mevcuttur.
Dar Yapı Çukurunda İksa
Bu tip iksa sürekli temel çukurları, su kanalı, boru ve tesisat işlerinde uygulanır. Başlıca 4 tipi mevcuttur.
* Aralıklı Yatay İksa: 30 cm. aralıklarla çukur kenarlarına karşılıklı ve yatay olarak yerleştirilen kalaslar yaklaşık 1.00 m. aralıkla düşey ve karşılıklı destek dikmeleri gerilerek kamalarla sağlamlaştırılır.
* Aralıklı Düşey İksa: Yukarıdakinin benzeri bir iksalama şekli olup burada fark kalasların zemine düşey olarak yaslanmasındadır.
* Aralıksız Yatay iksa: Daha derin ve zemini gevşek yapı çukurlarında uygulanan iksa şekli olup burada yatay kalaslar aralıksız konulmaktadır.
* Aralıksız Düşey iksa: Aralıksız yatay iksadaki gibi uygulanır farkı 2.00 m.den daha derin kazıda zemin üst kotundan en çok 2.00 m. aşağıda iskele kurulması ve kazılan toprağın yukarıya kademeli olarak atılması ve kalasların yanyana düşey konulmasıdı.
Geniş Yapı Çukurunda İksa:
Bodrum ve geniş yapı çukurlarında uygulanan ve çukur kenarlarından 1.50-2.00 m. dıştan çakılan kısa kazıklara 5×8 ya da 6×10 cm. enkesitli lata tahtaları tel bulon ve çektirme gibi madeni araçlarla tutturulmak suretiyle oluşturulan iksa sistemidir. Dikmeler yatayla 30-60 lik açı yapan payandalarla desteklenir ve tabana kazıklarla raptedilir

Zemin İyileştirme


ZEMİN İYİLEŞTİRME
Zemin İyileştirme Nedir?
Büyük açıklıklı  sanayi yapıları,çok geniş bir zemin yüzeyi üzerine oturmaktadırlar. Yapının büyük, ağır, rijit kütlesi, yapı içindeki ağır makine, vinç, ekipman ve araç hareket ve titreşimleri, yatay ve düşey yükler, temel sistemi tarafından zemine aktarılmaktadır. Bu tür yapılarda temel sistemi olarak yüzeysel radye temel yapımı, ekonomik olarak oldukça pahalıdır. Bu sebeple yapının üzerine oturduğu zeminin uygun bir sağlamlıkta ve homojenlikte olması gerekmektedir. Bunun için de uygun olmayan zeminlerin iyileştirilmesi gerekmektedir. Arazide zemin özelliklerinin proje kriterlerini sağlamadığı hallerde zemin mühendisinin yapacağı ilk çalışma, değişik yöntemler ile zemini ıslah ederek öngörülen kriterlere ulaşabilmektir. Zemin iyileştirilmesinde temel ilke, zemin içerisindeki mevcut boşlukların mekanik araçlarla azaltılması, zemin boşluklarının çeşitli bileşimdeki karışımlarla doldurulması, yer altı su seviyesinin düşürülmesi veya zeminin su içeriğinin azaltılması yada çeşitli elemanların kullanılması ile mevcut zeminin güçlendirilmesidir.
Zemin iyileştirme yöntemleri üç ana gruba ayrılmaktadır :
1.Zemini geçici olarak iyileştirme teknikleri;
Yer altı su seviyesinin düşürülmesi, ısıl işlemler (zemin dondurulması) ve elektro-   osmoz bu tür tekniklerdir.
2. Herhangi bir madde katmadan zemini kalıcı olarak iyileştirme teknikleri;
Yüzey kompaksiyonu, patlama ile sıkıştırma, vibro-kompaksiyon ve dinamik konsolidasyon bu tür tekniklerdir.
3. Çeşitli maddeler katarak zemini kalıcı olarak iyileştirme teknikleri;
Kireç, çimento, bitüm gibi katkı maddeleri ile zeminin üniform bir şekilde karıştırılması, kireç kazıkları, zeminin değiştirilmesi, ön yükleme ile birlikte dikey drenlerin kullanılması, enjeksiyon ve geotekstiller ile stabilizasyon  bu tür tekniklerdir.
Büyük açıklıklı sanayi yapısının oturacağı zeminin iyileştirilmesi için bu yöntemlerden biri ya da birkaçı uygulanabilmektedir ve genel olarak şu işlemler izlenmektedir.
* Çürük nebati zemin katmanının sıyrılıp kaldırılması,
* Taş, çakıl, kum ve stabilize gibi mukavemetli malzemeler ile dolgu yapılıp vibrasyonlu yöntemlerde sıkıştırılması,
* Donatılı kazıkların çakılması vb.
* Gerekirse kimyasal enjeksiyon yapılması
Kimyasal enjeksiyon olarak günümüzde en sık kullanılan yöntem jet – grouting yöntemidir. Bu yöntemle zeminin içine, doğrudan doğruya çok yüksek basınçla (en az 300 barlık)  enjekte edilen stabilite malzeme ile (genellikle su – çimento karışımı), yüksek basınç ve basit çimento şerbeti enenjeksiyonu ile her türlü zemin ıslah edilebilmektedir.
Büyük açıklıklı sanayi yapılarının oturtulacağı zeminlerin türleri, temel sistemlerinin kararını etkilemektedir. Büyük bir alana yerleşen yapının farklı oturmalardan dolayı taşıyıcı sistemi farklı gerilmelere maruz kalabilmekte, bu sebeple bileşenlerde farklı hesaplara ve boyutlandırmalara gidilebilmektedir. Zayıf zeminlerin ıslahı ayrıca yapım maliyetini oldukça arttırabilmektedir.

Kuyu Temel


KUYU TEMEL
Gelişen şehirleşmede arsalar çok kıymetli oldu binamızın geleceği bizim elimizde hem depreme daha dayanıklı hem de daha fazla kullanım alanı için kuyu temel istinat perdesi kaçınılmaz oldu bugün çevreye doğaya tarihe zarar vermeden bir binanın temel çukurunu 10 metre,15 metre veya 20 metre kazmanın şekli kuyu temel, kuyu temel bize ne kazandırıyor? bina çukuruna otopark bina çukuruna depo v.s en önemlisi de depreme daha dayanıklı binalar.